Khi nỗi nhớ nằm ở vị cá kho, tô canh rau đắng

Giữa những ồn ào, vội vã của phố thị, đôi khi ta giật mình tự hỏi: Đã bao lâu rồi mình không được ăn một bữa cơm đúng nghĩa “về nhà”? Không phải là những nhà hàng máy lạnh, không phải những món ngon được bày biện cầu kỳ, mà là mâm cơm đặt trên chiếc bàn tròn sau nhà, nơi khói bếp củi còn vương trên mái lá và mùi phù sa nồng đượm trong từng món ăn.

Với những người con trưởng thành từ dải đất miền Tây Nam Bộ, quê hương đôi khi chỉ gói gọn trong một khái niệm: Vị mặn mòi của đất, vị ngọt của dòng sông. Mâm cơm quê chẳng bao giờ thiếu cái tộ cá kho. Con cá cửng, cá rô vừa bắt ngay dưới mương sau nhà, được mẹ làm sạch rồi kho tộ với thật nhiều tiêu, hành và vài miếng tóp mỡ. Vị mặn mòi của món ăn không chỉ đến từ nước mắm mà dường như còn thấm đẫm cả những giọt mồ hôi của cha trên cánh đồng, của mẹ bên bếp lửa.

Bên cạnh tộ cá kho là tô canh chua bông điên điển vàng rực, tô canh rau tập tàng hái vội ngoài bờ giậu hay tô canh rau đắng đậm đà tình quê. Vị đắng nhẹ của rau, vị chua thanh của me, hòa quyện với vị ngọt tự nhiên của tép đồng, cá linh. Đó là hương vị mà dù sau này có đi bao nhiêu nhà hàng sang trọng, ta cũng chẳng bao giờ tìm lại được nguyên vẹn.

Khi còn nhỏ, ta luôn khao khát đôi cánh để bay khỏi lũy tre làng, để đến với ánh đèn màu nơi phố thị và những cơ hội phát triển. Nhưng khi đã đứng giữa những tòa nhà chọc trời, đối diện với những báo cáo, deadline và những mối quan hệ xã giao, ta lại đau đáu nhớ về một thời "chân lấm tay bùn" nhưng tâm hồn thì thênh thang gió nội. Nỗi nhớ quê của một người trưởng thành thường lạ lắm, không cồn cào mà len lỏi vào những buổi chiều tan tầm kẹt xe, khi nhìn thấy một gánh rau dại ven đường hay ngửi thấy mùi khói đốt đồng xa xăm. Ta nhớ cái cách cả nhà quây quần bên mâm cơm, nhớ tiếng chén đũa khua lạch cạch và nhớ cả lời nhắc nhở nhẹ nhàng của nội: "Ăn đi con, cá này tươi lắm, phù sa mình nuôi nó đó!".

Mâm cơm “phù sa bồi đắp" không chỉ là để no bụng. Với người đi xa, đó là một cách để chữa lành. Mỗi khứa cá kho, mỗi muỗng canh rau đắng như sợi dây vô hình kết nối ta lại với mảnh đất quê nhà, nơi không có áp lực, chỉ có sự bao dung của gia đình. Để rồi dù có đi đâu, làm gì, chỉ cần nhắm mắt lại, ta vẫn thấy mình đang ngồi bên mâm quê ấm áp, giữa hương thơm nồng của phù sa và tình yêu thương vô bờ của mẹ cha.

Nếu chiều nay lòng có chút mỏi mệt, hãy thử tìm cho mình một góc quán nhỏ có món cá kho hoặc tự tay nấu tô canh rau đắng đúng điệu quê nhà. Biết đâu, giữa mùi hương ấy, bạn sẽ tìm thấy lại đứa trẻ hồn nhiên ngày nào, để rồi có thêm động lực bước tiếp trên con đường phía trước./.